İsrailli bakan, yüzlerce Yahudi İsrailliyi Kudüs'ün en tartışmalı kutsal mekânına götürerek,  hükümetinin Yahudilerin burada ibadet etmesine yönelik yasağına meydan okudu.

Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir'in Yahudiler tarafından Tapınak Tepesi olarak bilinen Mescid-i Aksa'ya yaptığı ziyaret, Filistinli liderlerin yanı sıra ABD, Fransa, BM ve bazı Arap devletleri tarafından provokatif olarak nitelendirilerek kınandı.

Ben-Gvir bir videoda "politikamız Yahudilerin ibadet etmesine olanak sağlamaktır" dedi.

Ancak İsrail başbakanlık ofisi, orada sadece Müslümanların ibadet etmesine izin veren statüko anlaşmasında herhangi bir değişiklik yapılmadığı konusunda ısrar etti.

Burası üç din için de kutsal bir mekan olarak tanınıyor. 

İşgal altındaki Doğu Kudüs'te yer alan bölge, 1967 Orta Doğu savaşında İsrail tarafından Ürdün'den ele geçirildi. Statüko uyarınca, Ürdün'ün alanın koruyucusu olarak tarihi rolünü sürdürmesine izin verilirken, İsrail güvenlik ve erişimin kontrolünü üstlendi.

Filistinliler İsrail'i düzenlemeleri baltalayacak adımlar atmakla suçluyor ve son yıllarda Yahudi ziyaretçilerin sık sık İsrail polisi tarafından durdurulmadan dua ederken görüldüğünden şikayet ediyor.

Sosyal medyada paylaşılan videolarda radikal Yahudilerden oluşan grupların İsrail milli marşını söylediği, bazılarının İsrail bayrağı taşıdığı, bazılarının ise kutsal mekânın kenarında secdeye kapanarak dua ettiği görülüyor.

Polis eşliğinde yerleşkeyi ziyaret eden Itamar Ben Gvir, İsrail'in buradaki "yönetimi ve egemenliği" konusunda "büyük ilerleme" kaydedildiğini belirterek, "Bizim politikamız Yahudilerin ibadet etmesini sağlamaktır" diye konuştu. 

Ayrıca İsrail'in Gazze Şeridi'ndeki "savaşı kazanması gerektiğini" ve "Hamas'ı dize getirmek" için ateşkes ve rehine bırakma anlaşması görüşmelerine dahil olmaması gerektiğini açıkladı.

İki farklı açıklama

Daha sonra İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu'nun ofisinden yapılan açıklamada olayın "statükodan sapma" olduğu belirtildi. Açıklamada, "İsrail'in Tapınak Tepesi'ne ilişkin politikası değişmemiştir; bu böyle olmuştur ve böyle olacaktır" denildi.

Açıklamaya cevaben Ben-Gvir, "Yahudiler için her yerde ibadet özgürlüğü sağlamanın" kendi politikası olduğunu ifade ederek, "Tapınak Tepesi'nde ya da İsrail'in herhangi bir yerinde Yahudilere karşı ırkçı ayrımcılık yapılmasına izin veren hiçbir yasa yoktur" dedi. 

Tepkiler

Filistin Dışişleri Bakanlığı, "aşırılık yanlısı yerleşimcilerin mübarek Mescid-i Aksa'ya yönelik baskınlarından kaynaklanan tehlikeli tırmanıştan" büyük endişe duyduğunu ifade etti.

Açıklamada, "Bakanlık, bu provokasyonları çeşitli düzeylerde ele almak için siyasi çabalarını sürdürecek ve bunların çatışma arenası ve bir bütün olarak bölge üzerindeki ciddi sonuçları konusunda uyarıda bulunacaktır" denildi.

Bölgeyi yöneten Ürdün İslami vakfı Vakıf, 2,000'den fazla İsraillinin yerleşkeye girdiğini söyledi ve dünyanın dört bir yanındaki Müslümanlara statükonun korunmasına yardımcı olmaları çağrısında bulundu.

Ürdün Dışişleri Bakanlığı olayın "İsrail hükümetinin ve aşırılık yanlısı üyelerinin uluslararası yasaları ve İsrail'in işgalci güç olarak yükümlülüklerini çiğneme ısrarını" yansıttığını ifadetti. 

Mısır ve Suudi Arabistan da olayın uluslararası hukuku ihlal ettiğini belirtirken, Mısır Ben-Gvir'in Gazze'de bir ateşkes anlaşmasına aracılık etme girişimlerini engellemeye çalıştığını bildirdi. 

ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken yaptığı açıklamada Ben-Gvir'in ziyaretinin "Kudüs'teki kutsal mekanlarla ilgili tarihi statükoyu açıkça hiçe saydığını" söyledi.

Fransa Dışişleri Bakanlığı Ben-Gvir'in ziyaretini kınayarak, "Bu yeni provokasyon kabul edilemez" açıklamasını yaptı. 

BM sözcüsü Farhan Hak olayı "yararsız ve gereksiz yere provokatif" olarak nitelendirdi ve ekledi: "Kutsal mekanlardaki statükoyu değiştirmeye yönelik her türlü çabaya karşıyız."