Türkiye, İstanbul’da yaşanan ve bebek ölümleriyle ortaya çıkan “yenidoğan şebekesi” diye tanımlanan skandalı konuşuyor. 

Skandalın ortaya çıkışı Mart 2023 döneminde başlıyor ve Ekim 2024’te hazırlanan iddianame ile “skandal” netleşti. Olaya ilişkin süreçte yaşananlar ana hatlarıyla şöyle:

-Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi’ne (CİMER) 2023 başında gelen bir ihbara kadar “şebeke” için her şey yolunda görünüyor. 

-İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü'nün özel hastanelerin denetiminden sorumlu doktor, “bazı özel hastanelerde doldurulması gereken yenidoğan yoğun bakım üniteleri defterlerinin boş bırakılması üzerine olayın üzerine gittiğini” söylüyor.

-İddianamede bu doktorun şu ifadesine yer veriliyor: "Ayrıca bebeklerin dosya üzerinde gösterilen sağlık durumları ile fiili sağlık durumlarının uyuşmadığını örneğin entübe olarak kayıtlı gösterilen bebeğin gayet sağlıklı ve nefes alabilir durumda olduğunu gördük. Durumu hastane yetkililerine sorduğumuzda ‘az önce düzeldi’ gibi cevaplar aldık." 

-Mayıs 2023’te durum savcılığa intikal ediyor ve soruşturma başlatıldı.  

-Soruşturmanın başladığı tarihte  İstanbul İl Sağlık Müdürü olan isim 7 Temmuz 2024 tarihinde Sağlık Bakanlığı’na atanan Kemal Memişoğlu.

-Sağlık Bakanlığı görevinde ise daha sonra istifa eden Fahrettin Koca var. 

-İhbar sürecinin ardından İstanbul Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü tarafından iddialarla ilgili çalışmalara başladı.  

-Eylül 2023’te İl Sağlık Müdürlüğü bünyesinde yeni doğan ünitelerinin denetimi için bir komisyon kuruldu. 

-İldeki bazı özel hastanelerin yeni doğan yoğun bakım ünitelerinin usulsüz şekilde işletildiği, rüşvet ve evrakta sahtecilik yöntemleriyle SGK haksız kazanç sağlandığı ortaya çıkarıldı. 

-Bazı hastanelerin faaliyetleri askıya alınmaya başlandı. 

Günlük 8 bin liralık ödemeler

-Sağlık Bakanlığı ve SGK, pek çok özel hastaneyle yapılan özel sözleşme kapsamında, doğum sonrası bebek ölümlerini azaltmak için yenidoğanların kaldığı yoğun bakımlara günlük 8 bin lira ödeniyor.

-Şebekenin hedefi de bu para. Devletin gün bazlı hesaplanarak ödemesini yaptığı "yoğun bakım tedavisi" kapsamında "sözde tedavi" uygulaması üzerinden kazanç edebilmek adına 19 özel hastane ve birçok "112 Acil" personelini organize ettiği ortaya çıktı.

-Soruşturmada yenidoğan bebeklerin sağlık durumları kötü gösterilerek uzun süre yoğun bakımda tutulduğu ve böylece SGK’dan yüksek meblağda ödeme alındığı belirtiliyor. 

-Entübe edilmediği halde entübe gibi gösterilen bebeklerin kayıtları yapılarak, durumları manipüle edilmesi de uygulanan yöntemler arasında. 

-İddialara göre, şebekenin elemanları Acil Sağlık Hizmetleri Koordinasyon Komisyonu (ASKOM) kurallarına aykırı olarak hasta nakilleri yapıyor ve böylece hastanelerin yatak doluluk oranları artırılıyor. 

-Bu süreçte ona yakın bebek ölümü yaşandığı da iddialar arasında. 

Şebekenin yöneticisi de bir doktor

-Nisan 2024’e gelindiğinde şebeke mensuplarına yönelik operasyonlar başladı. 

-İddianameye göre, şebekesinin lideri Fırat S. adında bir doktor. Fırat S., Medisense Sağlık Hizmetleri adlı şirketin sahibi ve şebekenin elebaşı olmakla suçlanıyor. Fırat S'nin, İstanbul’daki birçok özel hastanenin yenidoğan yoğun bakım üniteleri ile anlaşmalar yaparak, bu üniteleri usulsüz şekilde işlettiği ve SGK’dan yüksek miktarda ödeme aldığı iddia ediliyor.

-Dr. İlker G. ise şebekenin bir diğer önemli yöneticisi olmakla suçlanıyor. Gönen'in 112 Acil Çağrı Merkezi ile işbirliği yaparak, bebeklerin ihtiyaç duymadıkları halde özel hastanelere sevkini sağladığı ve bu süreçte SGK’dan yüksek gelir elde edilmesine aracılık ettiği belirtiliyor.

- Ayrıca, yoğun bakımda kullanılmayan ilaçlar tüketilmiş gibi gösterilerek dışarıya satıldığı da iddialar arasında. Özellikle, yenidoğanların solunum tedavisinde kullanılan pahalı ilaçların piyasaya satışı yapıldığı belirtiliyor. 

Organize çalışma

-İddianameye göre, 112 Acil Çağrı Merkezi’nde görev yapan çalışanların, suç şebekesiyle işbirliği yaparak rüşvet karşılığı hasta sevk işlemlerini yürütmesi olarak öne çıkıyor. Gıyasettin Mert Ö., 112 Acil Çağrı Merkezi’nde ambulans şoförü olarak çalışırken, örgütün sevk işlemlerini yönetmekle suçlanıyor. Bu kişinin, bebek hastaların usulsüz şekilde örgüte bağlı hastanelere sevk edilmesinde kilit bir rol oynadığı ve bu işlemlerden maddi çıkar sağladığı iddia ediliyor.

-Benzer şekilde, Fehmi A. de hasta sevklerini yapan bir başka isim olarak olayda yer alıyor. 

-İl dışına sevk edilmesi gereken hastaların bile suç şebekesi lehine İstanbul’daki hastanelere yönlendirildiği, böylece bebeklerin uzun süre yoğun bakım ünitelerinde tutulduğu tespit edildi.

Soruşturma savcısına tehdit 

-"Yenidoğan şebekesi"nin olayla ilgili soruşturmayı yürüten Cumhuriyet Savcısı’na tehdit ettiği de iddialar arasında. 

-Tehdit ettiği öne sürülen kişiler arasında bir avukat Aylin A. ile kendini “İçişleri Bakanlığı eski müsteşarı Mustafa Kemal Z. isimli kişi de var. 

-Bu kişiyle ilgili soruşturmada, olayın delillendirilmesi için savcının Büyükçekmece’deki odasına yerleştirilen kayıt sistemi de tehdit suçlamalarının en önemli kanıtı olarak gösteriliyor. 

-Suçlamaları reddeden Mustafa Kemal Z. "suç işlemek amacıyla örgüt kurmak" ve "kasten öldürmeye teşebbüs" suçlamasıyla  tutuklananlar arasında bulunuyor. 

PKK üyeliğinden hükümlü 

-Şebekenin elebaşı olduğu iddia edilen Ferhat S'nin savcılık ifadesi de basına yansıdı.  

-Verdiği ifadesinde,  "PKK üyeliğinden 5 yıl civarı cezaevinde yattım. Cezaevinden sonra okuluma döndüm ve mezun oldum. Medisense Sağlık Hizmetlerini yaklaşık 8 yıl önce kurdum. Yüzde 100 hisseli sahibiyim. Geçimimi doktorluk yaparak kazanıyorum” diyor. 

İddianame ve tutuklamalar

-Olayla ilgili soruşturmanın tamamlanması ve gözaltı sürecinin ardından iddianame hazırlandı. 

-Bakırköy 22. Ağır Ceza Mahkemesi'ne gönderilen iddianamede, çeteyi yönettiği vurgulanan Fırat S. ve İlker G. için "kasten öldürmenin ihmali davranışla işlenmesi", "nitelikli dolandırıcılık", "suç işlemek amacıyla örgüt kurmak" ve "resmi belgede sahtecilik" suçlarınıdan  toplam 177 yıldan 582 yıla kadar hapis cezası isteniyor. 

-Şehir hastanesinde çalışıp bebekleri ikilinin kontrolündeki yenidoğan ünitelerine "menfaat" karşılığında sevk ettiği belirtilen Gıyasettin Mert Ö. için ise aynı suçlamalarla 180 yıldan 589 yıla kadar hapis cezası istemi var. 

-Diğer doktor, hemşire ve sağlık çalışanlarının yer aldığı 18 kişilik gruba da "kasten öldürmenin ihmali davranışla işlenmesi" suçundan 10-437 yıl arasında değişen hapis cazaları isteniyor. 

-Savcılık iddianamesinde  "dolandırıcılık" suçu işlenerek maddi menfaat sağlandığı için gerekli tedbirlerin uygulanması ve şirket varlıklarına el konulması da talepler arasında. 

-Bu arada, soruşturma aşamasında görevli savcıyı tehditle suçlananlardan sekiz kişi tutuklandı, üç kişi hakkında adli kontrol karara verildi. 

Eski bakanın hastanesi de var

-İddianamede olaya karıştığı iddia edilen hastaneler ve işletmecisi şirketler de sıralanıyor. 

-Bunlar "Akabe Sağlık Tesisleri AŞ'ye ait özel Avcılar Hospital Hastanesi, Özel İstanbul Şafak Sağlık Hizmetleri AŞ'ye ait Özel Avrupa Şafak Hastanesi ve Özel İstanbul Şafak Hastanesi, Medilife Sağlık Hizmetleri ve Yonca Sağlık Hizmetlerine bağlı Özel Bağcılar Medilife Hastanesi ve Özel Beylikdüzü Medilife Hastanesi, Refik Arslan AŞ'ye bağlı Özel Bağcılar Şafak Hastanesi, Beymed AŞ'ye ait Özel Birinci Hastanesi, Doğamed AŞ'ye ait Özel Doğa Hospital Hastanesi, Reyap AŞ'ye ait Özel Reyap İstanbul Hastanesi ve Çorlu Reyap Hastanesi, Ekip Sağlık AŞ'ye ait Özel TRG Hospitalist Hastanesi, Esenler Güney Hastanesi ve Silivri Kolan Hastanesi'nin yenidoğan yoğun bakım ünitesi."

-Bu sağlık kuruluşlarından Özel Avcılar Hospital, 2013-2016 arasında Sağlık Bakanlığı yapan Mehmet Müezzinoğlu'na ait.

“10 hastaneyi kapattık

Soruşturmanın başladığı tarihte İstanbul il Sağlık Müdürü olan Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, operasyon sürecine ilişkin şu açıklamalarda bulundu:

"Çok gizli çalıştık, o hastanelere bebek nakli yaptırmamaya çalıştık. Savcılarımız çok büyük mesai harcılar. 26 Nisan 2024'te bu çeteye operasyon yapıldı. Mali büro nasıl araştırması gerektiğini hep bize sordu, biz de hekimleri gönderdik. 2023 Eylül'de, Ekim'de ve Kasım'da, 16 Kasım’da, 29 Kasım’da, 18 Ocak’ta bunları devamlı denetleme halindeydik zaten. Bunlara 2024 yılında da 112 sevki yapmadık yıl boyunca. 27 Nisan'da gizlilik kararı kaldırılıyor. 41 kişi gözaltına alınıyor, bunların 22'si tutuklanıyor.

Bu tutuklama ve iddianame ve soruşturma devam ediyor. Bir tane CİMER başvurusu ile bir çeteyi çökerttik, biz Sağlık Bakanlığı olarak her türlü denetimimizi yapıyoruz. Vatandaşlarımıza şunu söylemek istiyorum. Bir şikayet geldiğinde denetliyoruz. İnsanlarımız şüphelenmesin, başka vaka var mıdır diye? Hiç kimsenin gözünün yaşına bakmayacağız. Bugün 10 hastaneyi kapattık." 

47 kişiden 22’si tutuklandı

Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, 18 Ekim’de sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada şu bilgilere yer verdi:

“İstanbul’da bazı özel hastanelerin yeni doğan bakım ünitelerinin kiralanarak insani ve uygun olmayan koşullar nedeniyle bebek ölümlerinin meydana geldiğine yönelik CİMER'e yapılan başvurular ve İstanbul İl Sağlık Müdürlüğünün ihbarı üzerine Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığınca 21.05.2023 tarihinde soruşturma başlatılmış, bu kapsamda bugüne kadar gözaltına alınan 47 şüpheliden 22’si tutuklanmıştır. 47 şüpheli hakkında 16.10.2024 tarihinde iddianame hazırlanmış ve 22’si tutuklu bulunan bu şüphelilerle ilgili yargılama süreci devam etmektedir. Diğer yandan Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığında görevli Cumhuriyet Savcısının tehdit edilmesi hakkında Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatılmış, gözaltına alınan 8 şüphelinin 5’i tutuklanmış ve 3’ü hakkında adli kontrol kararı verilmiştir. Bu soruşturma da çok yönlü ve titizlikle devam etmektedir.”